Nauka modlitwy
Modlić się, po prostu taki, jaki jesteś
Modlitwa to rozmowa z Bogiem i słuchanie Go. Nie da się tego zrobić źle. Znajdziesz tu modlitwę, której nauczył sam Jezus, prostą pomoc, minutę ciszy i modlitwy, którymi chrześcijanie modlą się od wieków.
Objaśnienia fragmentów i ksiąg są na razie tylko po niderlandzku, a tekstu Biblii nie ma jeszcze po polsku (na razie czytasz angielską World English Bible). Sama aplikacja jest po polsku; tłumaczenia pojawią się wkrótce.
Jak zacząć?
Trzy rzeczy, które warto wiedzieć na początek. Nic więcej nie potrzeba.
Er zijn geen verkeerde woorden
Bidden is praten met God, zoals je bent. Mooie zinnen zijn niet nodig; een zucht, een naam of 'help' is ook een gebed. Paulus schrijft dat de Geest zelf meebidt als we niet weten wat we moeten zeggen.
Rzymian 8:26Stilte telt ook
Bidden is niet alleen spreken, maar ook luisteren. Elia vond God niet in de storm of het vuur, maar in een zacht suizen. Even stil zijn bij God is al bidden.
1 Królewska 19:12Begin waar je bent
Jezus zegt: ga je kamer in, doe de deur dicht en bid tot je Vader, die in het verborgene is. In de trein, aan het aanrecht of in bed: God is er al. Een vast moment op de dag helpt, maar is geen voorwaarde.
Mateusza 6:6
Ojcze nasz
Wers po wersie: co oznacza i coś do przemyślenia. Tekst biblijny pochodzi z Biblia Gdańska (1881).
Toen de leerlingen vroegen 'Heer, leer ons bidden', gaf Jezus hun dit gebed. Het staat twee keer in de Bijbel: uitgebreid in Matteüs 6 en korter in Lucas 11. Het is het enige gebed dat alle christenen samen bidden: katholieken, orthodoxen en protestanten, in elke taal. Je kunt het opzeggen, maar ook langzaam bidden: één regel, en dan even stil.
Łukasza 11:1–4Mateusza 6:9
Wy tedy tak się módlcie; Ojcze nasz, któryś jest w niebiesiech! Święć się imię twoje;
Co to znaczy
Jezus leert ons God aan te spreken zoals Hij het zelf deed: als Vader, in het Aramees 'Abba'. Niet 'mijn' maar 'onze' Vader: wie bidt, bidt nooit alleen. Gods naam heiligen is vragen dat God gekend en geëerd wordt zoals Hij werkelijk is, ook door ons.
Do zastanowienia
Hoe klinkt het voor jou om God 'Vader' te noemen? Voor wie een moeilijke vader had, kan dat woord pijn doen. De Bijbel spreekt ook van God die troost zoals een moeder troost (Jesaja 66:13): het gaat om de nabijheid, niet om een rolmodel.
Je mag God 'Vader' noemen. Hij kent jou bij je naam en houdt van je.
Mateusza 6:10
Przyjdź królestwo twoje; bądź wola twoja jako w niebie, tak i na ziemi.
Co to znaczy
Het koninkrijk van God is de wereld zoals God haar bedoelt: met recht, vrede en zorg voor wie klein is. We bidden dat dat niet alleen 'later' komt, maar ook hier en nu. Jezus bad zelf in de hof van Getsemane: 'niet mijn wil, maar de uwe'.
Do zastanowienia
Waar zou je Gods koninkrijk vandaag een beetje willen zien doorbreken: in je straat, je werk, je familie? Misschien ben jij daar een deel van het antwoord.
We vragen dat het op aarde net zo goed en mooi wordt als in de hemel.
Mateusza 6:11
Chleba naszego powszedniego daj nam dzisiaj.
Co to znaczy
Een gebed om wat je nodig hebt om te leven, voor één dag tegelijk, zoals het manna in de woestijn. 'Dagelijks' vertaalt een zeldzaam Grieks woord (epiousios) dat 'voor vandaag' of 'voor morgen' kan betekenen. Veel kerkvaders hoorden er ook het brood van de eucharistie of het avondmaal in.
Do zastanowienia
Wat heb jij vandaag nodig? Zeg het gewoon. En omdat het 'ons' brood is: wie heeft vandaag brood nodig dat jij kunt delen?
We vragen God om wat we vandaag nodig hebben: eten, een huis en mensen die voor ons zorgen.
Mateusza 6:12
I odpuść nam nasze winy, jako i my odpuszczamy naszym winowajcom;
Co to znaczy
Schuld is wat we God en elkaar schuldig blijven aan liefde. Vergeving ontvangen en vergeving doorgeven horen bij elkaar, zegt Jezus meteen na het gebed. Vergeven is niet goedpraten wat er gebeurd is: het is de rekening loslaten.
Do zastanowienia
Is er iemand die je wilt vergeven, of nog niet kunt vergeven? Je mag ook dat eerlijk tegen God zeggen: 'Help me om het te willen.'
Als we iets fout deden, mogen we sorry zeggen tegen God. En wij vergeven ook anderen.
Różnice w przekładzie i tradycji
Matteüs zegt 'schulden', Lucas 'zonden'. Daarom bidden sommige kerken 'schulden', andere 'zonden' of 'overtredingen' (in het Engels 'trespasses'). Ze bedoelen hetzelfde.
Mateusza 6:13
I nie wódź nas na pokuszenie, ale nas zbaw ode złego; albowiem twoje jest królestwo i moc i chwała na wieki. Amen.
Co to znaczy
Een gebed om bescherming als het moeilijk wordt. Het Griekse woord kan 'verleiding' betekenen, maar ook 'beproeving'. God verleidt niemand tot het kwade (Jakobus 1:13); we vragen dat Hij ons niet alleen laat in wat ons te zwaar is. 'Het kwaad' kan ook 'de boze' zijn: beide vertalingen zijn mogelijk.
Do zastanowienia
Waar ben jij kwetsbaar? Je mag God om bescherming vragen, zonder schaamte. Dat is geen zwakte, het is vertrouwen.
We vragen God om ons te helpen kiezen voor het goede, en om ons te beschermen.
Różnice w przekładzie i tradycji
De slotzin 'Want van U is het koninkrijk, en de kracht, en de heerlijkheid, in eeuwigheid. Amen.' staat niet in de oudste handschriften van Matteüs, maar wordt al rond het jaar 100 gebeden (in de Didachè). Daarom staat hij in sommige Bijbels wel en in andere niet. Protestanten bidden hem gewoonlijk mee; in de katholieke mis volgt hij na een kort tussengebed; in de orthodoxe liturgie spreekt de priester hem uit. Franstalige (2017) en Italiaanse (2020) katholieken kozen nieuwe woorden voor 'leid ons niet in verzoeking', om duidelijk te maken dat God niemand in verleiding brengt.
Prosty schemat
Nie wiesz, od czego zacząć? Schemat pomaga. Wybierz jeden i idź krok po kroku. Niczego nie wpisujesz: modlisz się w myślach albo na głos, we własnym tempie.
Krok 1 z 4
Uwielbienie
Zacznij od samego Boga. Powiedz, kim On jest dla ciebie, albo co w Nim jest piękne.
Na przykładBoże, jesteś wielki i dobry. Znasz mnie i zawsze jesteś przy mnie.
Pomódl się teraz
Minuta ciszy przy świecy. Podążaj za oddechem i krótkimi słowami. W każdej chwili możesz zrobić przerwę.
Usiądź spokojnie. Naciśnij start, gdy będziesz gotowy, i patrz na świecę.
Modlitwy przez wieki
Modlitwy, którymi chrześcijanie wszystkich Kościołów modlą się od wieków. Pożycz je, gdy zabraknie ci własnych słów.
Altijd
Onrustig is ons hart
Augustinus van Hippo · Rond 400
Groot bent U, Heer, en alle lof waardig.
U hebt ons gemaakt naar U toe,
en onrustig is ons hart
tot het rust vindt in U.
Modlą się nią: Alle christenen
O tej modlitwie
De eerste zinnen van Augustinus' Belijdenissen, het boek waarin hij zijn leven aan God vertelt. Zestien eeuwen later herkennen nog altijd veel mensen zich in dat onrustige hart.
Ochtend
Christus met mij
Het borstschild van Patrick (Ierland) · 7e–8e eeuw
Christus met mij, Christus voor mij,
Christus achter mij, Christus in mij,
Christus onder mij, Christus boven mij,
Christus rechts van mij, Christus links van mij,
Christus waar ik lig, Christus waar ik zit, Christus waar ik opsta,
Christus in het hart van ieder die aan mij denkt,
Christus in de mond van ieder die over mij spreekt.
Modlą się nią: Vooral Keltische, anglicaanse en katholieke christenen
O tej modlitwie
Een fragment uit een oud Iers gebed om bescherming, een 'lorica' of borstschild, dat je 's morgens als een harnas aantrekt. De traditie schrijft het toe aan Patrick (5e eeuw), maar de tekst die we hebben is waarschijnlijk enkele eeuwen jonger.
Altijd
Het Jezusgebed
De woestijnvaders, het hart van de orthodoxe traditie · Vanaf de 5e eeuw
Heer Jezus Christus, Zoon van God,
ontferm U over mij, zondaar.
Modlą się nią: Orthodoxe christenen, en steeds meer christenen van elke kerk
O tej modlitwie
Een gebed van één zin, gegroeid uit de roep van de blinde bij Jericho en de tollenaar in de tempel (Lucas 18). Orthodoxe christenen bidden het steeds opnieuw, vaak op het ritme van de adem en met een gebedssnoer van wol (komboskini of tsjotki), tot het 'gebed van het hart' wordt. Bekend geworden in het westen door het boek 'De pelgrim' (19e eeuw).
Altijd
Maak mij een instrument van uw vrede
Anoniem, later toegeschreven aan Franciscus van Assisi · 1912
Heer, maak mij een instrument van uw vrede.
Waar haat is, laat mij liefde brengen;
waar belediging is, vergeving;
waar twijfel is, geloof;
waar wanhoop is, hoop;
waar duisternis is, licht;
waar verdriet is, vreugde.
Want het is in geven dat we ontvangen,
in vergeven dat ons vergeven wordt,
en in sterven dat we geboren worden tot eeuwig leven.
Modlą się nią: Christenen van alle kerken, en ver daarbuiten
O tej modlitwie
Bijna iedereen kent dit als 'het gebed van Franciscus', maar het verscheen pas in 1912, zonder naam, in een klein Frans blad (La Clochette). Rond 1920 werd het gedrukt op een prentje met Franciscus erop, en zo kreeg het zijn naam. Het past wel bij zijn geest: hij koos zelf voor armoede en vrede.
Ochtend
Ochtendzegen
Maarten Luther, Kleine Catechismus · 1529
Ik dank U, hemelse Vader, door Jezus Christus, uw lieve Zoon,
dat U mij deze nacht bewaard hebt voor alle schade en gevaar.
Ik bid U: bewaar mij ook vandaag voor zonde en alle kwaad,
zodat alles wat ik doe en ben U welgevallig is.
In uw handen leg ik mijzelf, mijn lichaam en mijn ziel, en alles.
Uw heilige engel zij met mij. Amen.
Modlą się nią: Lutherse christenen, en veel anderen
O tej modlitwie
Luther schreef bij dit gebed: sta op, maak een kruisteken, en ga dan 'vrolijk aan je werk'. Hij gaf er ook een avondzegen bij, bijna met dezelfde woorden.
Altijd
Eer aan de Vader
De vroege kerk · 4e eeuw
Eer aan de Vader en de Zoon en de heilige Geest,
zoals het was in het begin, en nu, en altijd,
en in de eeuwen der eeuwen. Amen.
Modlą się nią: Katholieke, orthodoxe en veel protestantse christenen
O tej modlitwie
Een korte lofprijzing van de drie-ene God, gezongen aan het eind van de psalmen in kloosters en kerken. De oudste vorm stamt uit de tijd van de grote concilies.
Altijd
Weesgegroet
Lucas 1, aangevuld in de middeleeuwen · Tweede deel 15e–16e eeuw
Wees gegroet, Maria, vol genade, de Heer is met u.
Gezegend bent u onder de vrouwen,
en gezegend is Jezus, de vrucht van uw schoot.
Heilige Maria, moeder van God,
bid voor ons, zondaars,
nu en in het uur van onze dood. Amen.
Modlą się nią: Katholieke christenen; orthodoxen bidden een eigen, kortere vorm
O tej modlitwie
De eerste helft zijn de woorden van de engel Gabriël en van Elisabet (Lucas 1:28 en 42). In de tweede helft vragen katholieken Maria om voor hen te bidden, zoals je een vriend om gebed vraagt; in de rozenkrans wordt het vele keren herhaald. Orthodoxen bidden met de woorden uit Lucas een eigen lofzang tot de Moeder Gods. De meeste protestanten bidden alleen rechtstreeks tot God, maar lezen de woorden uit Lucas wel met eerbied.
Avond
Lofzang van Simeon
Uit de Bijbel: de oude Simeon met het kind Jezus in zijn armen · 1e eeuw
Teraz puszczasz sługę twego, Panie! według słowa twego, w pokoju: Gdyż oczy moje oglądały zbawienie twoje, Któreś zgotował przed obliczem wszystkich ludzi; Światłość ku objawieniu poganom, a chwałę ludu twego Izraelskiego.
Modlą się nią: Avondgebed van katholieken (completen), orthodoxen (vespers) en anglicanen (evensong)
O tej modlitwie
Simeon had zijn hele leven gewacht. Toen hij het kind zag, kon hij in vrede gaan. Daarom bidden christenen deze woorden al vijftien eeuwen aan het eind van de dag, voor het slapengaan.
Avond
Bewaar ons als wij waken
Het avondgebed van de kloosters (completen) · Middeleeuwen
Bewaar ons, Heer, als wij waken,
behoed ons als wij slapen,
zodat wij waken met Christus
en rusten in vrede.
Modlą się nią: Katholieke en anglicaanse christenen
O tej modlitwie
Het refrein rond de lofzang van Simeon in het laatste gebed van de dag. Na de completen zwijgen de monniken tot de volgende morgen: de 'grote stilte'.
Avond
Doorgrond mij
Uit de Psalmen, toegeschreven aan David · Oude Israël
Wyszpieguj mię, Boże! a poznaj serce moje; doświadcz mię, a poznaj myśli moje, I obacz, jeźli droga odporności jest we mnie, a prowadź mię drogą wieczną.
Modlą się nią: Joden en christenen, al drieduizend jaar
O tej modlitwie
De psalmen zijn het gebedenboek van de Bijbel: Jezus bad ze zelf. Deze twee verzen worden vaak gebeden bij het terugkijken op de dag, wat goed ging en wat niet.
Altijd
De zegen van Aäron
Uit de Bijbel: de zegen die God aan Mozes gaf voor de priesters · Oude Israël
Niech ci błogosławi Pan, a niechaj cię strzeże; Niech rozjaśni Pan oblicze swoje nad tobą, a niech ci miłościw będzie; Niech obróci Pan twarz swoję ku tobie, a niechaj ci da pokój.
Modlą się nią: Joden en christenen van alle kerken, vaak aan het eind van de dienst
O tej modlitwie
De oudste Bijbeltekst die we op voorwerpen hebben teruggevonden: twee kleine zilveren rolletjes van rond 600 voor Christus, gevonden in Jeruzalem. Je kunt hem bidden voor jezelf, of over iemand anders uitspreken.
Modlitwa psalmami
Psalmy to modlitewnik Biblii, na każde uczucie: radość, smutek, gniew i zaufanie. Przeczytaj jeden powoli, jak własną modlitwę.
Modlitwa całym ciałem
Chrześcijanie modlą się na kolanach, na stojąco, na siedząco lub w pokłonie. Żadna postawa nie jest lepsza od innej: twoje ciało po prostu modli się razem z tobą.
Knielen
Je klein maken voor God: uit eerbied, om vergeving te vragen of in grote nood. Daniël knielde drie keer per dag bij zijn open venster.
Katholieken knielen in de mis en bij de aanbidding; veel protestanten bij het persoonlijk gebed.
Daniela 6:11Staan met opgeheven handen
De oudste christelijke gebedshouding: in de catacomben van Rome staan biddende figuren zo afgebeeld. Staan is de houding van de opstanding.
Orthodoxen bidden staande, en knielen traditioneel niet op zondag. Pinkstergemeenten heffen de handen bij de lofprijzing; de priester bidt zo in de mis.
1 Tymoteusza 2:8Gevouwen handen
Handen samen, vaak met de ogen dicht: om je te concentreren en de dag even buiten te laten. Een gebaar uit de middeleeuwen, dat elk kind leert.
Overal, maar vooral bekend uit protestantse gezinnen en de kindertijd.
Open handen
Palmen naar boven, op je knieën of voor je uit: klaar om te ontvangen, en om los te laten wat je vasthield.
In stiltegebed en meditatie, bij christenen van alle kerken.
Het kruisteken
Een kruis over jezelf, van voorhoofd naar borst en van schouder naar schouder: 'in de naam van de Vader en de Zoon en de heilige Geest'. Rond het jaar 200 schrijft Tertullianus al dat christenen een kruisje op hun voorhoofd maken.
Katholieken gaan van links naar rechts, orthodoxen van rechts naar links, met drie vingers samen. Ook veel lutheranen en anglicanen slaan een kruis.
Buigen
Een buiging, of helemaal neerknielen met het voorhoofd op de grond: je hele lichaam bidt mee. 'Kom, laten we ons neerbuigen voor de Heer.'
Orthodoxen maken buigingen (metanieën), vooral in de vastentijd. Ook bij katholieken bij het altaar.
Psalmy 95:6Stil zitten
Gewoon zitten, rechtop en rustig, en God laten spreken. Koning David 'ging zitten voor het aangezicht van de Heer' om te bidden.
In contemplatief gebed (kloosters, Taizé) en bij de quakers, die in stilte samen wachten.
2 Samuela 7:18
Modlitwa z dziećmi
Krótkie modlitwy na rano, przy stole i przed snem, do wspólnej modlitwy z dziećmi.
Małe modlitwy dla ciebie
Na chwilę, gdy się budzisz, gdy jesz i gdy idziesz spać. Możesz je mówić z mamą, tatą albo kimś innym.
's Morgens
Dank U, God, voor deze nieuwe dag,
voor de zon en voor mijn bed waar ik in lag.
Wilt U bij mij zijn als ik speel en als ik leer?
Amen, dank U, Heer!
Doe het raam open en kijk eerst even naar buiten.
Aan tafel
Here, zegen dit eten
en de handen die het maakten.
Geef ook eten aan wie honger heeft.
Amen.
Geef elkaar een hand rond de tafel.
Voor het slapen
Ik ga slapen, ik ben moe,
sluit mijn beide oogjes toe.
Here, houd ook deze nacht
over mij getrouw de wacht.
Een heel oud versje, al tweehonderd jaar gebeden. Noem daarna de mensen van wie je houdt.
Moja lista modlitewna
Zapisz imiona osób, za które chcesz się modlić, i co jakiś czas wybierz jedną, by o niej teraz pomyśleć.
Twoja lista zostaje tylko w tej przeglądarce, na tym urządzeniu. Nigdzie nie jest wysyłana, nawet jeśli masz konto.
Na liście jeszcze nikogo nie ma
Jeszcze pusta. Kto przychodzi ci na myśl jako pierwszy?