The red thread
Het Verbond
Van de regenboog na de vloed tot de beker van het nieuwe verbond: een God die zich aan mensen bindt.
God belooft dingen, en Hij houdt zich altijd aan zijn woord. Na de grote vloed zette Hij een regenboog in de lucht, als teken. Zo trouw is God, ook voor jou.
Προς το παρόν, οι επεξηγήσεις των περικοπών και των βιβλίων υπάρχουν μόνο στα ολλανδικά. Το κείμενο της Αγίας Γραφής και η ίδια η εφαρμογή είναι στη γλώσσα σου· οι μεταφράσεις των επεξηγήσεων έρχονται σύντομα.
Mijn boog in de wolken
Θέτω το τόξον μου εν τη νεφέλη, και θέλει είσθαι εις σημείον διαθήκης μεταξύ εμού και της γής·
What happens here
Na de vloed belooft God dat Hij de aarde nooit meer zo zal verwoesten. Hij sluit dat verbond niet alleen met Noach, maar met al wat leeft, en zet er een teken bij: de regenboog.
How it points ahead
Zo werkt een verbond in de Bijbel: God neemt het initiatief, bindt zich met een belofte en geeft een teken. Deze belofte vraagt niets terug; ze draagt al wat nog komt.
Tussen de stukken door
Την ημέραν εκείνην έκαμε διαθήκην ο Κύριος προς τον Άβραμ, λέγων, εις το σπέρμα σου έδωκα την γην ταύτην, από του ποταμού της Αιγύπτου έως του ποταμού του μεγάλου, του ποταμού Ευφράτου·
What happens here
Abram krijgt een land en meer nakomelingen dan sterren beloofd. Volgens een oud gebruik worden dieren in tweeën gesneden; wie ertussendoor liep, zwoer: zo mag het mij vergaan als ik mijn woord breek. Maar alleen God gaat ertussendoor, als een rokende oven en een brandende fakkel (15:17).
How it points ahead
God neemt het hele risico op zich. Al in Genesis 12:3 hoort de belofte erbij dat in Abraham alle volken gezegend worden; Paulus leest dat als het evangelie dat vooruit werd aangekondigd (Galaten 3:8).
Het bloed van het verbond
Και λαβών ο Μωϋσής το αίμα, ερράντισεν επί τον λαόν, και είπεν, Ιδού, το αίμα της διαθήκης, την οποίαν ο Κύριος έκαμε προς εσάς κατά πάντας τούτους τους λόγους.
What happens here
Aan de voet van de Sinaï leest Mozes het boek van het verbond voor. Het volk antwoordt: 'Alles wat de HEER gezegd heeft, zullen wij doen.' Mozes besprenkelt hen met bloed: 'Zie, het bloed van het verbond.'
How it points ahead
De wet komt na de bevrijding, niet ervoor: 'Ik ben de HEER, uw God, die u uit Egypte geleid heeft' (20:2). Bij het laatste avondmaal neemt Jezus juist deze woorden over: 'Dit is mijn bloed van het verbond' (Marcus 14:24).
Een huis voor David
και θέλει στερεωθή ο οίκός σου και η βασιλεία σου έμπροσθέν σου έως αιώνος· ο θρόνος σου θέλει είσθαι εστερεωμένος εις τον αιώνα.
What happens here
David wil een huis voor God bouwen, een tempel. God draait het om: Ik zal voor jou een huis bouwen, een koningshuis, en je troon zal voor altijd vaststaan.
How it points ahead
Na de val van Jeruzalem leek die belofte gebroken. Daarom keek Israël uit naar een zoon van David. De engel zegt over Jezus tegen Maria: God zal Hem de troon van zijn vader David geven (Lucas 1:32).
Een nieuw verbond, in het hart
αλλ' αύτη θέλει είσθαι η διαθήκη, την οποίαν θέλω κάμει προς τον οίκον Ισραήλ· μετά τας ημέρας εκείνας, λέγει Κύριος, θέλω θέσει τον νόμον μου εις τα ενδόμυχα αυτών και θέλω γράψει αυτόν εν ταις καρδίαις αυτών· και θέλω είσθαι Θεός αυτών και αυτοί θέλουσιν είσθαι λαός μου.
What happens here
In de donkerste tijd, rond de val van Jeruzalem, belooft God via Jeremia een nieuw verbond. Niet meer op stenen tafels, maar in het hart geschreven, en Hij zal hun zonden vergeven.
How it points ahead
Ezechiël belooft hetzelfde met andere woorden: een nieuw hart en Gods eigen Geest (Ezechiël 36:26–27). Het is de langste aanhaling uit het Oude Testament in het Nieuwe: Hebreeën 8 citeert ze helemaal.
And then Jesus comes.
De beker van het nieuwe verbond
Ωσαύτως και το ποτήριον, αφού εδείπνησαν, λέγων· Τούτο το ποτήριον είναι η καινή διαθήκη εν τω αίματί μου, το υπέρ υμών εκχυνόμενον.
What happens here
Op de avond voor zijn dood neemt Jezus na de maaltijd de beker: 'Deze beker is het nieuwe verbond in mijn bloed, dat voor u vergoten wordt.'
How it comes together
Hier komen de draden samen: het bloed van de Sinaï en de belofte van Jeremia. Elke keer dat christenen het avondmaal of de eucharistie vieren, klinken deze woorden opnieuw (1 Korintiërs 11:25).
God komt niet terug op zijn woord
Διότι ανεπίδεκτα μεταμελείας είναι τα χαρίσματα και η πρόσκλησις του Θεού.
What happens here
Paulus worstelt met de vraag waarom veel van zijn Joodse volksgenoten Jezus niet als Messias aannemen. Heeft God zijn volk dan verstoten? 'Volstrekt niet' (11:1).
How it comes together
Gods genadegaven en roeping zijn onberouwelijk. Hoe het verbond met Israël en het nieuwe verbond samenhangen, leggen christenen verschillend uit, maar Paulus houdt vast aan wat de hele draad laat zien: God is trouw.
God woont bij de mensen
Και ήκουσα φωνήν μεγάλην εκ του ουρανού, λέγουσαν· Ιδού, η σκηνή του Θεού μετά των ανθρώπων, και θέλει σκηνώσει μετ' αυτών, και αυτοί θέλουσιν είσθαι λαοί αυτού, και αυτός ο Θεός θέλει είσθαι μετ' αυτών Θεός αυτών·
What happens here
In het visioen van de nieuwe hemel en de nieuwe aarde klinkt een stem van de troon: Gods tent is bij de mensen, Hij zal bij hen wonen en zij zullen zijn volk zijn.
How it comes together
Dat zinnetje is het hart van elk verbond, van Exodus tot Jeremia: 'Ik zal hun God zijn en zij zullen mijn volk zijn' (Jeremia 31:33). Aan het einde is het niet langer een belofte, maar thuis.