Ordspråksboken 15

1Ett mjukt svar stillar vrede, men ett hårt ord kommer harm åstad. 2De visas tunga meddelar god kunskap, men dårars mun flödar över av oförnuft. 3HERRENS ögon äro överallt; de giva akt på både onda och goda. 4En saktmodig tunga är ett livets träd, men en vrång tunga giver hjärtesår. 5Den oförnuftige föraktar sin faders tuktan, men den som tager vara på tillrättavisning, han varder klok. 6Den rättfärdiges hus gömmer stor rikedom, men i de ogudaktigas vinning är olycka. 7De visas läppar strö ut kunskap, men dårars hjärtan äro icke såsom sig bör. 8De ogudaktigas offer är en styggelse för HERREN, men de redligas bön behagar honom väl. 9En styggelse för HERREN är den ogudaktiges väg, men den som far efter rättfärdighet, honom älskar han. 10Svår tuktan drabbar den som övergiver vägen; den som hatar tillrättavisning, han måste dö. 11Dödsriket och avgrunden ligga uppenbara inför HERREN; huru mycket mer då människornas hjärtan! 12Bespottaren finner ej behag i tillrättavisning; till dem som äro visa går han icke. 13Ett glatt hjärta gör ansiktet ljust, men vid hjärtesorg är modet brutet. 14Den förståndiges hjärta söker kunskap, men dårars mun far med oförnuft. 15Den betryckte har aldrig en glad dag, men ett gott mod är ett ständigt gästabud. 16Bättre är något litet med HERRENS fruktan än en stor skatt med oro. 17Bättre är ett fat kål med kärlek än en gödd oxe med hat. 18En snarsticken man uppväcker träta, men en tålmodig man stillar kiv. 19Den lates stig är såsom spärrad av törne, men de redliga hava en banad stig. 20En vis son gör sin fader glädje, och en dåraktig människa är den som föraktar sin moder. 21I oförnuft har den vettlöse sin glädje, men en förståndig man går sin väg rätt fram. 22Där rådplägning fattas varda planerna om intet, men beståndande bliva de, där de rådvisa äro många. 23En man gläder sig, när hans mun kan giva svar; ja, ett ord i sinom tid, det är gott. 24Den förståndige vandrar livets väg uppåt, Då att han undviker dödsriket därnere. 25Den högmodiges hus rycker HERREN bort, men änkans råmärke låter han stå fast. 26För HERREN äro ondskans anslag en styggelse, men milda ord rena. 27Den som söker orätt vinning drager olycka över sitt hus, men den som hatar mutor, han får leva. 28Den rättfärdiges hjärta betänker vad svaras bör, men de ogudaktigas mun flödar över av onda ord. 29HERREN är fjärran ifrån de ogudaktiga, men de rättfärdigas bön hör han. 30En mild blick gör hjärtat glatt, ett gott budskap giver märg åt benen. 31Den vilkens öra hör på hälsosam tillrättavisning, han skall få dväljas i de vises krets. 32Den som ej vill veta av tuktan frågar icke efter sitt liv, men den som hör på tillrättavisning, han förvärvar förstånd. 33HERRENS fruktan är en tuktan till vishet, och ödmjukhet går före ära.

1A gentle answer turns away wrath, but a harsh word stirs up anger. 2The tongue of the wise commends knowledge, but the mouth of fools gush out folly. 3Yahweh’s eyes are everywhere, keeping watch on the evil and the good. 4A gentle tongue is a tree of life, but deceit in it crushes the spirit. 5A fool despises his father’s correction, but he who heeds reproof shows prudence. 6In the house of the righteous is much treasure, but the income of the wicked brings trouble. 7The lips of the wise spread knowledge; not so with the heart of fools. 8The sacrifice made by the wicked is an abomination to Yahweh, but the prayer of the upright is his delight. 9The way of the wicked is an abomination to Yahweh, but he loves him who follows after righteousness. 10There is stern discipline for one who forsakes the way: whoever hates reproof shall die. 11Sheol and Abaddon are before Yahweh— how much more then the hearts of the children of men! 12A scoffer doesn’t love to be reproved; he will not go to the wise. 13A glad heart makes a cheerful face; but an aching heart breaks the spirit. 14The heart of one who has understanding seeks knowledge, but the mouths of fools feed on folly. 15All the days of the afflicted are wretched, but one who has a cheerful heart enjoys a continual feast. 16Better is little, with the fear of Yahweh, than great treasure with trouble. 17Better is a dinner of herbs, where love is, than a fattened calf with hatred. 18A wrathful man stirs up contention, but one who is slow to anger appeases strife. 19The way of the sluggard is like a thorn patch, but the path of the upright is a highway. 20A wise son makes a father glad, but a foolish man despises his mother. 21Folly is joy to one who is void of wisdom, but a man of understanding keeps his way straight. 22Where there is no counsel, plans fail; but in a multitude of counselors they are established. 23Joy comes to a man with the reply of his mouth. How good is a word at the right time! 24The path of life leads upward for the wise, to keep him from going downward to Sheol. 25Yahweh will uproot the house of the proud, but he will keep the widow’s borders intact. 26Yahweh detests the thoughts of the wicked, but the thoughts of the pure are pleasing. 27He who is greedy for gain troubles his own house, but he who hates bribes will live. 28The heart of the righteous weighs answers, but the mouth of the wicked gushes out evil. 29Yahweh is far from the wicked, but he hears the prayer of the righteous. 30The light of the eyes rejoices the heart. Good news gives health to the bones. 31The ear that listens to reproof lives, and will be at home among the wise. 32He who refuses correction despises his own soul, but he who listens to reproof gets understanding. 33The fear of Yahweh teaches wisdom. Before honor is humility.

1Een zacht antwoord keert de grimmigheid af; maar een smartend woord doet den toorn oprijzen. 2De tong der wijzen maakt de wetenschap goed; maar de mond der zotten stort overvloediglijk dwaasheid uit. 3De ogen des HEEREN zijn in alle plaatsen, beschouwende de kwaden en de goeden. 4De medicijn der tong is een boom des levens; maar de verkeerdheid in dezelve is een breuk in den geest. 5Een dwaas zal de tucht zijns vaders versmaden; maar die de bestraffing waarneemt, zal kloekzinniglijk handelen. 6In het huis des rechtvaardigen is een grote schat; maar in des goddelozen inkomst is beroerte. 7De lippen der wijzen zullen de wetenschap uitstrooien; maar het hart der zotten niet alzo. 8Het offer der goddelozen is den HEERE een gruwel; maar het gebed der oprechten is Zijn welgevallen. 9De weg der goddelozen is den HEERE een gruwel; maar dien, die de gerechtigheid najaagt, zal Hij liefhebben. 10De tucht is onaangenaam voor dengene die het pad verlaat; en die de bestraffing haat, zal sterven. 11De hel en het verderf zijn voor den HEERE; hoeveel te meer de harten van des mensenkinderen? 12De spotter zal niet liefhebben, die hem bestraft; hij zal niet gaan tot de wijzen. 13Een vrolijk hart zal het aangezicht blijde maken; maar door de smart des harten wordt de geest verslagen. 14Een verstandig hart zal de wetenschap opzoeken; maar de mond der zotten zal met dwaasheid gevoed worden. 15Al de dagen des bedrukten zijn kwaad; maar een vrolijk hart is een gedurige maaltijd. 16Beter is weinig met de vreze des HEEREN, dan een grote schat, en onrust daarbij. 17Beter is een gerecht van groen moes, waar ook liefde is, dan een gemeste os, en haat daarbij. 18Een grimmig man zal gekijf verwekken; maar de lankmoedige zal den twist stillen. 19De weg des luiaards is als een doornheg; maar het pad der oprechten is wel gebaand. 20Een wijs zoon zal den vader verblijden; maar een zot mens veracht zijn moeder. 21De dwaasheid is den verstandeloze blijdschap; maar een man van verstand zal recht wandelen. 22De gedachten worden vernietigd, als er geen raad is; maar door veelheid der raadslieden zal elkeen bestaan. 23Een man heeft blijdschap in het antwoord zijns monds; en hoe goed is een woord op zijn tijd! 24De weg des levens is den verstandige naar boven; opdat hij afwijke van de hel, beneden. 25Het huis der hovaardigen zal de HEERE afrukken; maar de landpale der weduwe zal Hij vastzetten. 26Des bozen gedachten zijn den HEERE een gruwel; maar der reinen zijn liefelijke redenen. 27Die gierigheid pleegt, beroert zijn huis; maar die geschenken haat, zal leven. 28Het hart des rechtvaardigen bedenkt zich, om te antwoorden; maar de mond der goddelozen zal overvloediglijk kwade dingen uitstorten. 29De HEERE is ver van de goddelozen; maar het gebed der rechtvaardigen zal Hij verhoren. 30Het licht der ogen verblijdt het hart; een goed gerucht maakt het gebeente vet. 31Het oor, dat de bestraffing des levens hoort, zal in het midden der wijzen vernachten. 32Die de tucht verwerpt, die versmaadt zijn ziel; maar die de bestraffing hoort, krijgt verstand. 33De vreze des HEEREN is de tucht der wijsheid; en de nederigheid gaat voor de eer.