Zum Inhalt
Beta

Johannes 3:16 · Neues Testament

Zo lief had God de wereld: een nachtelijk gesprekEin Gespräch in der Nacht

Het bekendste vers van de Bijbel sluit een nachtelijk gesprek af tussen Jezus en Nikodemus, een Joodse leraar. Het legt het beeld van de koperen slang uit en zegt meteen: niet om te veroordelen.

Die Erklärungen zu Abschnitten und Büchern gibt es vorerst nur auf Niederländisch. Der Bibeltext und die App selbst sind in deiner Sprache; Übersetzungen der Erklärungen folgen.

Entwurf: noch nicht gegengelesenDiese Erklärung wurde mit Quellen geschrieben, aber noch nicht von einem zweiten Leser geprüft.Einen Fehler gesehen? Sag es uns.

Die Geschichte

Op een avond, als het al donker is, komt een man naar Jezus. Hij heet Nikodemus. Hij is een belangrijke leraar en weet veel over God, maar hij heeft vragen. Misschien komt hij 's nachts omdat hij niet gezien wil worden. Jezus zegt iets vreemds: 'Je moet opnieuw geboren worden.' Nikodemus snapt er niets van: hoe kan een volwassene opnieuw geboren worden? Jezus bedoelt een nieuw begin dat van God komt. Dan zegt Jezus de zin die veel mensen kennen: 'God had de wereld zo lief dat Hij zijn enige Zoon gaf.' En meteen daarna: 'Niet om de wereld te veroordelen, maar om haar te redden.' Nikodemus gaat weg zonder dat we weten wat hij denkt. Later in het verhaal komt hij terug, en dan staat hij aan Jezus' kant.

Eine Frage an dich

Nikodemus kwam 's nachts met zijn vragen. Heb jij een vraag over God die je moeilijk vindt om te stellen?

Gemeinsam tun

Maak een 'vragenpot': iedereen schrijft een vraag over God of geloof op een briefje. Stop ze in een pot of doos. De volgende keer trekken jullie er één en praten er samen over. Geen vraag is te gek.

Ausmalbild

Oft gelesen als

Een losse samenvatting van het hele evangelie, op een spandoek of een tegeltje.

Im Zusammenhang gelesen

Het antwoord op de vragen van een zoekende leraar die 's nachts komt. Het vers verklaart het beeld van de koperen slang (vs 14–15) en loopt meteen door: God zond zijn Zoon niet om te veroordelen (vs 17).

Zehn Verse davor und danach.

6Was aus dem Fleische geboren ist, ist Fleisch, und was aus dem Geiste geboren ist, ist Geist. 7Verwundere dich nicht, daß ich dir sagte: Ihr müsset von neuem geboren werden. 8Der Wind weht, wo er will, und du hörst sein Sausen, aber du weißt nicht, woher er kommt, und wohin er geht; also ist jeder, der aus dem Geiste geboren ist. 9Nikodemus antwortete und sprach zu ihm: Wie kann dies geschehen? 10Jesus antwortete und sprach zu ihm: Du bist der Lehrer Israels und weißt dieses nicht? 11Wahrlich, wahrlich, ich sage dir: Wir reden, was wir wissen, und bezeugen, was wir gesehen haben, und unser Zeugnis nehmet ihr nicht an. 12Wenn ich euch das Irdische gesagt habe, und ihr glaubet nicht, wie werdet ihr glauben, wenn ich euch das Himmlische sage? 13Und niemand ist hinaufgestiegen in den Himmel, als nur der aus dem Himmel herabgestiegen ist, der Sohn des Menschen, der im Himmel ist. 14Und gleichwie Moses in der Wüste die Schlange erhöhte, also muß der Sohn des Menschen erhöht werden, 15auf daß jeder, der an ihn glaubt, nicht verloren gehe, sondern ewiges Leben habe. 16Denn also hat Gott die Welt geliebt, daß er seinen eingeborenen Sohn gab, auf daß jeder, der an ihn glaubt, nicht verloren gehe, sondern ewiges Leben habe. 17Denn Gott hat seinen Sohn nicht in die Welt gesandt, auf daß er die Welt richte, sondern auf daß die Welt durch ihn errettet werde. 18Wer an ihn glaubt, wird nicht gerichtet; wer aber nicht glaubt, ist schon gerichtet, weil er nicht geglaubt hat an den Namen des eingeborenen Sohnes Gottes. 19Dies aber ist das Gericht, daß das Licht in die Welt gekommen ist, und die Menschen haben die Finsternis mehr geliebt als das Licht, denn ihre Werke waren böse. 20Denn jeder, der Arges tut, haßt das Licht und kommt nicht zu dem Lichte, auf daß seine Werke nicht bloßgestellt werden; 21wer aber die Wahrheit tut, kommt zu dem Lichte, auf daß seine Werke offenbar werden, daß sie in Gott gewirkt sind.

Johannes de Doper: 'Hij moet groter worden'

22Nach diesem kam Jesus und seine Jünger in das Land Judäa, und daselbst verweilte er mit ihnen und taufte. 23Aber auch Johannes taufte zu Änon, nahe bei Salim, weil viel Wasser daselbst war; und sie kamen hin und wurden getauft. 24Denn Johannes war noch nicht ins Gefängnis geworfen. 25Es entstand nun eine Streitfrage unter den Jüngern Johannes' mit einem Juden über die Reinigung. 26Und sie kamen zu Johannes und sprachen zu ihm: Rabbi, der jenseit des Jordan bei dir war, dem du Zeugnis gegeben hast, siehe, der tauft, und alle kommen zu ihm.

Unmittelbarer Zusammenhang

Was vorausgeht

Na de tempelreiniging geloven velen in Jezus om de tekenen die Hij doet, 'maar Jezus vertrouwde Zich niet aan hen toe' (2:23–25). Dan komt Nikodemus, een Farizeeër en leider, 's nachts naar Jezus. Jezus zegt dat je 'opnieuw' of 'van boven' geboren moet worden; Nikodemus begrijpt het niet. Jezus verwijst naar Mozes, die in de woestijn een koperen slang omhoog hief: wie ernaar keek, bleef leven (Num. 21). 'Zo moet de Mensenzoon verhoogd worden' (3:14).

Was folgt

Vers 17 zegt meteen dat God zijn Zoon niet zond om de wereld te veroordelen, maar om haar te redden. Daarna gaat het over licht en duisternis: mensen hadden de duisternis liever dan het licht (3:19–21). Nikodemus verdwijnt uit beeld, maar komt later terug: hij neemt het op voor Jezus (7:50–51) en helpt bij zijn begrafenis (19:39).

Drei Ebenen

Text, Hintergrund und Deutung

Auseinandergehalten, damit du siehst, was der Text sagt, was wir über den Hintergrund wissen und was Deutung ist.

  1. Was der Text sagt

    God had de wereld zo lief dat Hij zijn enige Zoon gaf, opdat wie in Hem gelooft niet verloren gaat maar eeuwig leven heeft. Het volgende vers zegt dat God niet kwam om te veroordelen, maar om te redden.

  2. Historischer Hintergrund

    Nikodemus was een Farizeeër en lid van de Joodse leiding ('een leider van de Joden'). Farizeeën waren een lekenbeweging die de wet van Mozes ernstig nam in het dagelijks leven. Het evangelie werd waarschijnlijk tegen het einde van de eerste eeuw geschreven, toen de verhouding tussen synagoge en Jezus' volgelingen gespannen was. Dat kleurt hoe Johannes over 'de Joden' spreekt.

    Literarischer Hintergrund

    Johannes werkt graag met misverstanden: het Griekse 'anōthen' betekent zowel 'opnieuw' als 'van boven'. Nikodemus hoort het eerste, Jezus bedoelt het tweede. Ook 'verhoogd worden' heeft een dubbele bodem: aan het kruis gehangen én verheerlijkt. Het gesprek gaat halverwege over in een monoloog, en het is niet duidelijk waar Jezus' woorden eindigen en de verteller begint.

  3. Deutung und Anwendung

    Christenen lezen hier de kern van hun geloof: Gods liefde is de bron, de gave van de Zoon het middel, leven het doel. In verband gelezen gaat het vers over een God die de wereld zoekt die zich van Hem afkeert, en over geloof dat groeit. Nikodemus heeft daar een heel evangelie voor nodig.

    Das ist Deutung, keine Tatsache. Traditionen lesen es manchmal anders.

Wo Forscher verschiedener Meinung sind

  • Het oude Grieks kent geen aanhalingstekens. Of vers 16–21 nog woorden van Jezus zijn of een toelichting van de evangelist, beslissen vertalingen elk op hun manier.
  • Wie het evangelie schreef en wanneer, is niet zeker. De traditie noemt de apostel Johannes; veel onderzoekers denken aan een kring rond 'de leerling van wie Jezus hield'.

Familienmoment

Gemeinsam lesen, etwa zehn Minuten

Für eine Familie, ein Paar oder ein paar Freunde. Wählt die Fragen, die zu euch passen.

  1. 1Gemeinsam lesen

    Joh 3:1–3, Joh 3:16–17

    In der Bibelübersetzung deiner Sprache. Lest ruhig langsam; die Erklärung unten ist in einfachen Worten.

    1Es war aber ein Mensch aus den Pharisäern, sein Name Nikodemus, ein Oberster der Juden. 2Dieser kam zu ihm bei Nacht und sprach zu ihm: Rabbi, wir wissen, daß du ein Lehrer bist, von Gott gekommen, denn niemand kann diese Zeichen tun, die du tust, es sei denn Gott mit ihm. 3Jesus antwortete und sprach zu ihm: Wahrlich, wahrlich, ich sage dir: Es sei denn, daß jemand von neuem geboren werde, so kann er das Reich Gottes nicht sehen. 16Denn also hat Gott die Welt geliebt, daß er seinen eingeborenen Sohn gab, auf daß jeder, der an ihn glaubt, nicht verloren gehe, sondern ewiges Leben habe. 17Denn Gott hat seinen Sohn nicht in die Welt gesandt, auf daß er die Welt richte, sondern auf daß die Welt durch ihn errettet werde.

  2. 2Gemeinsam verstehen

    Op een avond, als het al donker is, komt een man naar Jezus. Hij heet Nikodemus. Hij is een belangrijke leraar en weet veel over God, maar hij heeft vragen. Misschien komt hij 's nachts omdat hij niet gezien wil worden. Jezus zegt iets vreemds: 'Je moet opnieuw geboren worden.' Nikodemus snapt er niets van: hoe kan een volwassene opnieuw geboren worden? Jezus bedoelt een nieuw begin dat van God komt. Dan zegt Jezus de zin die veel mensen kennen: 'God had de wereld zo lief dat Hij zijn enige Zoon gaf.' En meteen daarna: 'Niet om de wereld te veroordelen, maar om haar te redden.' Nikodemus gaat weg zonder dat we weten wat hij denkt. Later in het verhaal komt hij terug, en dan staat hij aan Jezus' kant.

  3. 3Gemeinsam reden

    • Kinder

      Nikodemus kwam 's nachts met zijn vragen. Heb jij een vraag over God die je moeilijk vindt om te stellen?

    • Jugendliche

      Vers 17 zegt dat Jezus niet kwam om te veroordelen. Verandert dat hoe je vers 16 hoort, of hoe christenen het soms gebruiken?

    • Erwachsene

      Nikodemus komt stap voor stap dichterbij (Joh. 3, 7 en 19). Waar sta ik in zo'n proces? En is traag geloof ook geloof?

  4. 4Gemeinsam tun

    Nachdenken

    Maak een 'vragenpot': iedereen schrijft een vraag over God of geloof op een briefje. Stop ze in een pot of doos. De volgende keer trekken jullie er één en praten er samen over. Geen vraag is te gek.

Tiefer gehenFür Eltern, zum Vorher-Lesen

Het woord 'anōthen' (vs 3) is een bewuste woordspeling: 'opnieuw' en 'van boven'. Johannes laat mensen vaak iets letterlijk opvatten wat Jezus figuurlijk bedoelt, zoals het water bij de Samaritaanse vrouw (hfst. 4). Zo wordt de lezer uitgenodigd om dieper te kijken dan Nikodemus.

De koperen slang (Num. 21:4–9): Israël klaagt in de woestijn, er komen giftige slangen, en Mozes maakt op Gods bevel een koperen slang op een paal. Wie gebeten is en ernaar kijkt, blijft leven. Johannes gebruikt dat beeld voor het kruis: redding komt via wat 'verhoogd' wordt.

'Eeuwig leven' betekent bij Johannes niet alleen leven na de dood, maar ook een kwaliteit van leven nu: 'Dit is het eeuwige leven: dat zij U kennen' (17:3).

Nikodemus' weg (3:1–21, 7:50–51, 19:39) is een van de weinige verhalen over geloof dat langzaam groeit. Hij komt eerst in het donker, en brengt uiteindelijk openlijk zo'n honderd pond mirre en aloë voor Jezus' begrafenis.

Bos Quiz

Weißt du es noch? Drei Fragen zur Geschichte.