Hopp til innholdet
Beta

Tråd er ennå ikke helt oversatt til Norsk. Det som ikke er oversatt ennå, vises på engelsk.

Lukas' evangelium 15:20 · New Testament

De vader die rent: een verhaal met een open eindeThe father who ran

Jezus vertelt over een jongste zoon die zijn erfdeel verkwist en terugkomt, een vader die hem tegemoet rent, en een oudste zoon die buiten blijft staan. Het verhaal is een antwoord op gemor over Jezus' gezelschap.

Foreløpig finnes forklaringene til avsnitt og bøker bare på nederlandsk. Bibelteksten og selve appen er på ditt språk; oversettelser av forklaringene er på vei.

Draft: not yet reviewedThis explanation was written with sources, but has not yet been checked by a second reader.Spotted a mistake? Tell us.

The story

Jezus eet met mensen die anderen niet zo netjes vinden. Een paar vrome mensen mopperen erover. Daarom vertelt Jezus drie verhalen. In het derde vraagt een jongen aan zijn vader: 'Geef mij nu al mijn deel van het geld.' Hij gaat ver weg, geeft alles uit en moet ten slotte varkens voeren, zo arm is hij. Hij besluit terug te gaan en te vragen of hij als knecht mag werken. Maar zijn vader ziet hem al van ver, rent naar hem toe en omhelst hem, nog voor de jongen iets kan zeggen. Er komt een groot feest. De oudste broer is boos: hij was altijd braaf en kreeg nooit een feest. De vader gaat ook naar hem naar buiten. Hoe het afloopt, vertelt Jezus niet.

A question for you

Hoe denk je dat de vader zich voelde toen hij zijn zoon zag aankomen? En hoe voelde de oudste broer zich?

Do it together

Speel het verhaal kort na zonder woorden: de vertrekkende zoon, de wachtende vader, de rennende vader, de boze broer. Stop bij de oudste broer en laat ieder bedenken wat hij doet. Of vier samen iets kleins voor iemand die terug is of opnieuw begint.

Colouring page

Often read as

Het verhaal van de 'verloren zoon' die berouw krijgt en naar huis komt.

Read in context

Een verhaal over een vader met twee verloren zonen, verteld aan vrome mensen die morren dat Jezus met zondaars eet (vs 2). Het einde blijft open: gaat de oudste zoon mee naar binnen?

Ten verses before and after.

10Således, sier jeg eder, blir det glede for Guds engler over én synder som omvender sig.

Een vader en twee zonen

11Og han sa: En mann hadde to sønner, 12og den yngste av dem sa til sin far: Far! gi mig den del av boet som faller på mig! Og han skiftet sin eiendom imellem dem. 13Og ikke mange dager derefter samlet den yngste sønn alt sitt og drog til et land langt borte, og der ødte han sin eiendom i et ryggesløst levnet. 14Men da han hadde satt alt over styr, blev det en svær hunger i det land, og han begynte å lide nød. 15Da gikk han bort og holdt sig til en av borgerne der i landet, og han sendte ham ut på sine marker for å gjæte svin; 16og hans attrå var å fylle sin buk med de skolmer som svinene åt, og ingen gav ham noget. 17Men da kom han til sig selv og sa: Hvor mange leiefolk hos min far har fullt op av brød, men jeg setter livet til her av sult! 18Jeg vil stå op og gå til min far og si til ham: Far! jeg har syndet mot himmelen og for dig; 19jeg er ikke verdig lenger til å kalles din sønn; la mig få være som en av dine leiefolk! 20Og han stod op og kom til sin far. Men da han ennu var langt borte, så hans far ham, og han ynkedes inderlig, og løp til og falt ham om halsen og kysset ham. 21Men sønnen sa til ham: Far! jeg har syndet mot himmelen og for dig, og jeg er ikke verdig lenger til å kalles din sønn. 22Men faren sa til sine tjenere: Ta frem den beste klædning og ha den på ham, og gi ham en ring på hans hånd og sko på hans føtter, 23og hent gjøkalven og slakt den, og la oss ete og være glade! 24For denne min sønn var død og er blitt levende igjen, var tapt og er funnet. Og de begynte å være glade. 25Men hans eldste sønn var ute på marken, og da han gikk hjemover og kom nær til huset, hørte han spill og dans; 26og han kalte en av tjenerne til sig og spurte hvad dette var. 27Han sa til ham: Din bror er kommet, og din far lot slakte gjøkalven, fordi han fikk ham frisk tilbake. 28Da blev han vred og vilde ikke gå inn. Hans far gikk da ut og talte vennlig til ham; 29men han svarte og sa til sin far: Se, i så mange år har jeg tjent dig, og aldri har jeg gjort imot ditt bud, og mig har du aldri gitt et kje forat jeg kunde være glad med mine venner; 30men da denne din sønn kom, han som har ett op din eiendom sammen med skjøger, da slaktet du gjøkalven for ham!

Immediate context

What comes before

Tollenaars en zondaars komen naar Jezus om te luisteren. Farizeeën en schriftgeleerden morren: 'Deze man ontvangt zondaars en eet met hen' (15:1–2). Jezus antwoordt met drie verhalen. Een herder zoekt één verloren schaap, een vrouw zoekt één verloren munt, en telkens eindigt het met een feest (15:3–10).

What comes after

De oudste zoon komt van het land, hoort muziek en wordt kwaad. Hij weigert naar binnen te gaan. De vader komt ook naar hem naar buiten en smeekt hem: 'Kind, jij bent altijd bij mij… maar we moesten feestvieren' (15:25–32). Daar stopt het verhaal. Wat de oudste zoon doet, vertelt Jezus niet.

Three layers

Text, background and interpretation

Kept apart, so you can see what the text says, what we know about the background and what is interpretation.

  1. What the text says

    De zoon staat op en gaat naar zijn vader. Zijn vader ziet hem al van ver, wordt met ontferming bewogen, rent naar hem toe, valt hem om de hals en kust hem. Dat gebeurt voor de zoon zijn voorbereide woorden kan uitspreken.

  2. Historical background

    Een erfdeel vragen terwijl de vader nog leeft, en het dan verkopen, was in een dorpscultuur waar land en familie alles waren een grote breuk. Varkens hoeden was voor een Joodse jongen een diep vernederend werk. Tollenaars werkten voor de Romeinen of hun handlangers en golden als collaborateurs; 'zondaars' waren mensen die de wet openlijk niet naleefden.

    Literary background

    Lucas 15 is een drieluik met een opbouw: één op honderd schapen, één op tien munten, één op twee zonen. Telkens zoeken, vinden en feesten, maar het derde verhaal voegt iets toe: een tweede zoon die niet meefeest. Het verhaal staat alleen bij Lucas, in het lange middendeel over de reis naar Jeruzalem.

  3. Interpretation and application

    De vader wordt vaak gelezen als beeld van God die mensen tegemoetkomt nog voor ze hun zaak kunnen bepleiten. De jongste zoon staat dan voor wie ver weg was, de oudste voor wie altijd trouw leek maar de vreugde niet kan delen. Veel lezers vinden zichzelf in beide zonen terug. Het open einde laat die vraag bij de lezer.

    This is interpretation, not fact. Traditions sometimes read it differently.

Where scholars differ

  • Dat een rennende vader in de toenmalige cultuur beschamend was, is een uitleg van onder anderen Kenneth Bailey op basis van Midden-Oosterse dorpsgebruiken. Anderen vinden die reconstructie te stellig.
  • Of de jongste zoon echt berouw heeft of vooral honger (vs 17: 'hoeveel dagloners hebben brood in overvloed'), lezen uitleggers verschillend.

Family moment

Reading together, about ten minutes

For a family, a couple or a few friends. Pick the questions that suit you.

  1. 1Read together

    Lukas' evangelium 15:20–24

    In your language's Bible translation. Feel free to read slowly; the explanation below is in plain words.

    20Og han stod op og kom til sin far. Men da han ennu var langt borte, så hans far ham, og han ynkedes inderlig, og løp til og falt ham om halsen og kysset ham. 21Men sønnen sa til ham: Far! jeg har syndet mot himmelen og for dig, og jeg er ikke verdig lenger til å kalles din sønn. 22Men faren sa til sine tjenere: Ta frem den beste klædning og ha den på ham, og gi ham en ring på hans hånd og sko på hans føtter, 23og hent gjøkalven og slakt den, og la oss ete og være glade! 24For denne min sønn var død og er blitt levende igjen, var tapt og er funnet. Og de begynte å være glade.

  2. 2Understand together

    Jezus eet met mensen die anderen niet zo netjes vinden. Een paar vrome mensen mopperen erover. Daarom vertelt Jezus drie verhalen. In het derde vraagt een jongen aan zijn vader: 'Geef mij nu al mijn deel van het geld.' Hij gaat ver weg, geeft alles uit en moet ten slotte varkens voeren, zo arm is hij. Hij besluit terug te gaan en te vragen of hij als knecht mag werken. Maar zijn vader ziet hem al van ver, rent naar hem toe en omhelst hem, nog voor de jongen iets kan zeggen. Er komt een groot feest. De oudste broer is boos: hij was altijd braaf en kreeg nooit een feest. De vader gaat ook naar hem naar buiten. Hoe het afloopt, vertelt Jezus niet.

  3. 3Talk together

    • Children

      Hoe denk je dat de vader zich voelde toen hij zijn zoon zag aankomen? En hoe voelde de oudste broer zich?

    • Teens

      Met welke zoon voel jij je meer verbonden, de jongste of de oudste? Waarom?

    • Adults

      Het verhaal eindigt zonder antwoord van de oudste zoon. Hoe zou ik het slot schrijven, en wat zegt dat over mij?

  4. 4Do together

    Action

    Speel het verhaal kort na zonder woorden: de vertrekkende zoon, de wachtende vader, de rennende vader, de boze broer. Stop bij de oudste broer en laat ieder bedenken wat hij doet. Of vier samen iets kleins voor iemand die terug is of opnieuw begint.

Go deeperFor parents, to read beforehand

Het werkwoord in vers 20 (splanchnizomai, 'met ontferming bewogen') betekent letterlijk dat je ingewanden zich omkeren. Lucas gebruikt het ook voor de Samaritaan (10:33) en voor Jezus bij de weduwe van Naïn (7:13).

De jongste zoon had een toespraak voorbereid (vs 18–19). In de meeste handschriften krijgt hij maar de helft gezegd: 'maak mij als een van je dagloners' zegt hij niet meer, want de vader onderbreekt hem met bevelen voor kleren, ring en feest. (Enkele oude handschriften voegen die zin in vers 21 wel toe.)

De oudste zoon zegt 'die zoon van u' (vs 30); de vader antwoordt 'die broer van jou' (vs 32). Zo'n woordkeuze vertelt het conflict in het klein.

Rembrandt schilderde het moment van thuiskomst (De terugkeer van de verloren zoon, ca. 1668). Henri Nouwen schreef er een bekende meditatie over, waarin hij zichzelf in alle drie de figuren herkent.

Bo's quiz

Do you remember? Three questions about the story.

Lesekomfort

Velg det som hjelper deg. Valget ditt lagres på denne enheten.

Tekststørrelse

Foretrekker du enhetens egne innstillinger (zoom, skjermleser, mørk modus)? De virker her også.